หนึ่งในสิ่งที่คนทำงานต้องเตรียมตัวให้พร้อม ก่อนเข้าปี 2570 คือ การทำความเข้าใจเกี่ยวกับ Negative Income Tax หรือภาษีเงินได้ติดลบ ซึ่งเป็นภาษีระบบใหม่ที่กำหนดให้คนไทยทุกคน ต้องเข้าสู่ระบบการยื่นภาษี ทำให้หลายคนกังวลว่า จะต้องเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือไม่
ดังนั้น ในบทความนี้ Cloud-TA จะพาทุกคนมาทำความรู้จักกับ Negative Income Tax ตั้งแต่วันที่เริ่มใช้ภาษีระบบใหม่ ไปจนถึงกลุ่มคนที่ต้องเสียภาษี เพื่อให้มนุษย์เงินเดือนทุกคน โดยเฉพาะกลุ่ม First Jobber ได้เริ่มวางแผนการเงิน รวมถึง HR ที่จะต้องอธิบายให้คนในองค์กรเข้าใจเกี่ยวกับระบบภาษี
Negative Income Tax คืออะไร?
Negative Income Tax (NIT) คือ แนวคิดด้านภาษีและสวัสดิการที่ช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อย โดยพิจารณารายได้ผ่านระบบการยื่นภาษีของประชาชนทุกคน หากพบว่าผู้ใดมีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ หรืออยู่ในกลุ่มเปราะบาง รัฐจะทำการมอบสวัสดิการเยียวยาให้ กลายเป็นภาษีติดลบ แต่หากรายได้สูงกว่าเกณฑ์ ก็จะต้องเสียภาษีตามปกติ
โดยระบบภาษีเงินได้ติดลบ ถูกเสนอขึ้นครั้งแรกโดย Milton Friedman นักเศรษฐศาสตร์ชาวอเมริกัน และได้ถูกนำไปปรับใช้จริงในหลายประเทศ ซึ่งเป็นแนวคิดที่ผ่านการพิสูจน์มาแล้วว่า สามารถใช้กลไกทางภาษี เพื่อช่วยเหลือผู้ที่มีรายได้น้อยได้จริง
ระบบภาษี Negative Income Tax เริ่มใช้ในประเทศไทยเมื่อไหร่?
ระบบภาษีเงินได้ติดลบที่จะนำมาใช้ในประเทศไทย เบื้องต้นคาดว่าจะเริ่มใช้ภายในปี 2570 ซึ่งในขณะนี้ยังอยู่ระหว่างการเชื่อมโยง และพัฒนาฐานข้อมูลขนาดใหญ่ (Data Lake) ของหน่วยงานต่าง ๆ ทั้งยังต้องมีการจัดสรรงบประมาณเพิ่มเติม และเก็บภาษีเพิ่ม ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อผู้เสียภาษีที่ต้องแบกรับภาษีเพิ่มขึ้น
แชร์ 3 กลุ่มที่ได้รับผลกระทบจากระบบภาษีใหม่โดยตรง
แม้ว่าระบบภาษีเงินได้แบบติดลบ จะมีวัตถุประสงค์เพื่อลดความเหลื่อมล้ำในสังคม แต่ก็ยังมีผลกระทบที่ได้รับต่างกันออกไป ตามระดับรายได้ โดยสามารถแบ่งออกเป็น 3 กลุ่มหลัก ๆ ได้แก่
1. ผู้ที่มีรายได้สูงกว่าเกณฑ์ และต้องเสียภาษีตามปกติ
สำหรับผู้ที่มีรายได้สูงกว่าเกณฑ์ และต้องเสียภาษีเป็นประจำทุกปีอยู่แล้ว จะต้องยื่นภาษี และชำระภาษีตามอัตราเดิม แต่สิ่งที่ต้องเตรียมตัว คือ กระบวนการตรวจสอบที่เข้มข้นขึ้น ทั้งยังเป็นการป้องกันการเลี่ยงภาษีของคนกลุ่มที่มีรายได้สูงกว่าเกณฑ์อีกด้วย
เกณฑ์การเสียภาษี: ต้องเสียภาษีให้รัฐบาล ตามอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาที่กฎหมายกำหนด
2. ผู้ที่มีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ที่จะได้รับสวัสดิการรัฐ
ผู้ที่มีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ ถือเป็นกลุ่มที่ได้รับประโยชน์โดยตรง โดยเฉพาะกลุ่มแรงงานนอกระบบ ที่ไม่ได้รับสวัสดิการจากภาครัฐ โดยการที่คนกลุ่มนี้เข้าสู่ระบบภาษี และยืนยันรายได้ รัฐจะสามารถโอนเงินเข้าช่วยเหลือได้ ทั้งยังลดขั้นตอนการลงทะเบียนที่ซับซ้อน
อย่างไรก็ตาม ผู้ที่มีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ หรือรายได้สุทธิไม่เกิน 150,000 บาทต่อปี ไม่ต้องเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา เนื่องจาก การเข้าสู่ระบบภาษีเป็นเพียงการยืนยันให้ทางรัฐ ทราบสถานะทางการเงินเท่านั้น
เกณฑ์การเสียภาษี:
- ในกรณีที่ไม่มีรายได้เลย จะได้รับเงินช่วยเหลือจากรัฐบาลจำนวน 150,000 X 50% = 75,000 บาท
- หากมีรายได้ 100,000 บาท/ปี จะได้รับเงินช่วยเหลือจากรัฐบาลจำนวน 50,000 X 50% = 25,000 บาท
3. ผู้ที่มีรายได้ใกล้เคียงเกณฑ์
อีกหนึ่งกลุ่มที่ต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษ คือ กลุ่มที่มีรายได้ใกล้เคียงเกณฑ์ที่ต้องเสียภาษี เพราะมีความเป็นไปได้ที่รายได้ อาจขยับขึ้นจนเข้าข่ายต้องเสียภาษี ทำให้ต้องวางแผนทางการเงินล่วงหน้า และศึกษารายการลดหย่อนภาษีต่าง ๆ
เกณฑ์การเสียภาษี: ในกรณีที่มีรายได้อยู่ในเกณฑ์ไม่เกิน 150,000 บาท/ปี จะไม่ได้รับเงินชดเชย และไม่ต้องเสียภาษี
สำหรับองค์กรที่อยากให้พนักงาน มีข้อมูลเกี่ยวกับรายได้ของตัวเองอย่างชัดเจน อย่าลืมนึกถึง Cloud-TA ระบบบันทึกเวลาทำงานออนไลน์ และโปรแกรมเงินเดือนครบวงจร พร้อมฟังก์ชันในการจัดการเอกสารสำคัญได้ในที่เดียว ตั้งแต่สลิปเงินเดือน ไฟล์นำส่งธนาคาร ประกันสังคม และหนังสือรับรองหักภาษี ณ ที่จ่าย ทำให้การยื่นภาษีของพนักงานแต่ละคน ไม่ใช่เรื่องยากอีกต่อไป
4 ขั้นตอนเตรียมความพร้อม รับมือในการเสียภาษีรูปแบบใหม่
หลังจากที่รู้กันไปแล้วว่า Negative Income Tax ส่งผลกระทบต่อคนกลุ่มไหนบ้าง คราวนี้ลองมาดูวิธีการเตรียมความพร้อมตั้งแต่เนิ่น ๆ เพื่อให้ทุกคนได้พร้อมรับมือกับการเปลี่ยนแปลง และไม่ต้องเจอกับปัญหาทางการเงินอีกต่อไป
● ตรวจสอบรายได้ที่ได้รับ
สิ่งแรกที่ทุกคนควรทำ คือ การตรวจสอบรายได้ของตัวเองจากทุกช่องทาง ไม่ว่าจะเป็น เงินเดือน ค่าจ้างฟรีแลนซ์ หรือรายได้จากธุรกิจเสริม เพื่อให้มีข้อมูลที่ถูกต้องสำหรับแจ้งต่อกรมสรรพากร ทั้งยังช่วยให้รู้ว่าคุณอยู่ในกลุ่มที่จะได้รับเงินอุดหนุน หรือต้องเป็นผู้เสียภาษี
● ทำความเข้าใจค่าใช้จ่ายและสิทธิลดหย่อนภาษี
อีกหนึ่งสิ่งที่ผู้เข้าเกณฑ์เสียภาษีทุกคนต้องทำความเข้าใจ คือ การลดหย่อนภาษี เพื่อให้คุณรักษาสิทธิประโยชน์ไว้ได้ ทั้งยังช่วยเพิ่มโอกาสในการได้รับเงินอุดหนุนเพิ่มขึ้น จากการคำนวณภาษีที่ติดลบ โดยรายการลดหย่อนภาษีในแต่ละปี แบ่งออกเป็น
- ส่วนบุคคล และครอบครัว: เช่น ค่าลดหย่อนบุตร ค่าอุปการะเลี้ยงดูพ่อแม่ ค่าเลี้ยงดูผู้พิการ รวมถึงค่าฝากครรภ์และค่าคลอดบุตร
- ประกันภัย: เช่น ประกันสุขภาพของตนเอง ประกันสุขภาพของพ่อแม่ ประกันชีวิต และเบี้ยประกันชีวิตแบบบำนาญ
- การออม และเงินลงทุน: เช่น กองทุนเพื่อเลี้ยงชีพ กองทุนรวมไทยเพื่อความยั่งยืน กองทุนการออมแห่งชาติ และเงินค่าซื้อหน่วยลงทุนใน SSF
- เงินบริจาค: เช่น เงินบริจาคเพื่อพัฒนาสังคม และเงินบริจาคให้กับพรรคการเมือง
- กระตุ้นเศรษฐกิจ: เช่น E-Receipt และดอกเบี้ยที่อยู่อาศัย
● วางแผนการเงินให้รัดกุม
ภาษี เป็นเงินที่ทุกคนต้องเสียเป็นประจำทุกปีอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ดังนั้น อย่าลืมวางแผนการเงินล่วงหน้า เช่น การออม การลงทุน หรือการซื้อประกัน เพื่อสร้างความมั่นคงทางการเงิน และใช้เป็นสิทธิประโยชน์ในการลดหย่อนภาษี
● ติดตามข่าวจากภาครัฐเสมอ
แม้ว่า Negative Income Tax ยังอยู่ในขั้นตอนการพัฒนาฐานข้อมูล แต่การติดตามข่าวการเงิน หรือประกาศจากกระทรวงการคลังอย่างใกล้ชิด จะช่วยให้ทุกคนได้เตรียมพร้อมทั้งในเรื่องของเอกสาร และเงินทุนสำรอง ก่อนยื่นภาษีออนไลน์ที่จะเริ่มใช้อย่างเต็มรูปแบบในปี 2570
สรุป ใครบ้างที่ต้องเสียภาษี Negative Income Tax ในปี 2570
Negative Income Tax หรือภาษีเงินได้ติดลบ เป็นแนวคิดระบบภาษีที่มุ่งช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อย ผ่านเงินสนับสนุนจากภาครัฐ โดยเบื้องต้นประเทศไทยคาดว่าจะเริ่มใช้ภายในปี 2570 และมีแนวทางให้ประชาชนเข้าสู่ระบบยื่นภาษี เพื่อให้ภาครัฐตรวจสอบรายได้ และพิจารณาความช่วยเหลือ
โดยผู้ที่มีรายได้สูงกว่าเกณฑ์ ยังคงต้องเสียภาษีตามปกติ ในขณะที่ผู้มีรายได้น้อย อาจได้รับเงินช่วยเหลือตามเงื่อนไขที่กำหนด ทั้งนี้ หากองค์กรกำลังมองหาตัวช่วยในการจัดการเงินเดือนพนักงาน ขอแนะนำ Cloud-TA ระบบบันทึกเวลาทำงานออนไลน์ และโปรแกรมเงินเดือน ที่เต็มไปด้วยฟีเจอร์ที่ตอบโจทย์คนทำงาน หากสนใจ สามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่
Website: https://cloud-ta.com/
Email: cloud-ta@innova.co.th
Tel: 091-717-5499, 092-273-1760 (Sale)
Line: @Cloud-TA
